واکاوی سازه‌های مثبت روان‌شناختی در حوزه مشکلات رفتاری برونی‌سازی شده: نقش واسطه حمایت اجتماعی ادراک‌شده در رابطه نیازهای بنیادین روان‌شناختی دانش آموزان نوجوان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار روان شناسی و آموزش کودکان استثنایی، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، عضو هیات علمی دانشگاه تبریز ، تبریز

2 کارشناسی ارشد روانشناسی تربیتی،دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

3 کارشناسی ارشد تحقیقات آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی،دانشگاه خوارزمی تهران ، تهران ، ایران

4 استاد روانشناسی تربیتی، گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، عضو هیات علمی دانشگاه تبریز ، تبریز ، ایران.

چکیده

این پژوهش با هدف بررسی نقش واسطه‌ای حمایت اجتماعی ادراک‌شده در رابطه بین نیازهای بنیادین روان‌شناختی و مشکلات رفتاری برونی‌سازی شده انجام شد. روش پژوهش همبستگی و جامعه آماری شامل تمام دانش آموزان مقطع متوسطه دوم شهر ارومیه در سال تحصیلی 1398-1397 بود که نمونه پژوهش به روش نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای و با در نظر گرفتن نسبت 10 تا 20 آزمودنی به ازای هر متغیر و احتمال ریزش، 400 نفر تعیین شد. ابزار پژوهش شامل مقیاس نیازهای بنیادین روان‌شناختی دسی و ریان، مقیاس حمایت اجتماعی ادراک‌شده چندبعدی زمیت و همکاران و فرم خودسنجی نوجوان آخنباخ و رسکورلا بود که بعد از حذف 28 پرسشنامه مخدوش و داده‌های پرت 372 پرسشنامه با روش الگویابی معادله‌های ساختاری و با استفاده از نرم افزار AMOS ویراست 24 تحلیل شدند. نتایج نشان داد که الگوی ساختاری پژوهش برازش مناسبی دارد و ارضای نیازهای بنیادین روان‌شناختی هم به صورت مستقیم و هم به صورت غیرمستقیم از طریق حمایت اجتماعی درک شده بر مشکلات رفتاری برونی‌سازی شده اثر منفی و معنادار دارد. در نتیجه یافته‌ها حاکی از نقش ارضای نیازهای بنیادین روان‌شناختی و حمایت اجتماعی درک شده در کاهش مشکلات رفتاری برونی‌سازی شده دانش آموزان نوجوان بود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Study of Positive Psychological Structures in the Externalizing Behavior Problems Area: The Mediating role of Perceived Social Support in Adolescents' Basic Psychological Needs.

نویسندگان [English]

  • Shahrouz Nemati 1
  • Seyed ghasem Mosleh 2
  • Aref Hossein Pouri 3
  • Rahim Badri 4
1 Associate Professor of Faculty of psychology and Educational Sciences, University of Tabriz, Tabriz, Iran.
2 M.A in Educational Psychology, Tabriz University, Tabriz, Iran
3 M.A in Educational Research, kharazmi University, Tehran, Iran
4 Professor of Faculty of psychology and Educational Sciences, University of Tabriz , Tabriz, Iran
چکیده [English]

The present study aimed to investigate the mediating role of perceived social support in the relationship between basic psychological needs and externalizing behavior problems. The research design was descriptive-correlational and the Statistical population included all the senior high school students in Urmia city in 2018-2019. The sample included of 372were selected by using the random cluster sampling method. The participants completed the Multidimensional Scale of Perceived Social Support by Zimet et al (1988), Basic Psychological Needs Scale by Deci & Ryan (2000), and Youth Self-report Scale by Achenbach & Rescorla (1991). The results of structural equation modeling indicated that Satisfying basic psychological needs had a negative direct effect on externalizing behavior problems and the Satisfying basic psychological needs had a negative indirect effect on externalizing behavior problems through perceived social support. The findings suggested the importance of basic psychological needs and perceived social support in reducing externalizing behavior problems.

کلیدواژه‌ها [English]

  • basic psychological needs
  • Externalizing Behavior Problems
  • Perceived Social Support