شناسایی عوامل زمینه ای سازمانی به منظور توسعۀ رهبری توزیع شده در مدارس ابتدایی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه مدیریت و برنامه ریزی آموزشی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

2 استاد گروه مدیریت و برنامه ریزی آموزشی،دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری مدیریت آموزشی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

4 استادیار گروه سنجش و اندازه گیری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

5 دانشیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

چکیده

پژوهش حاضر با هدف شناسایی چالش ها و مشکلات زمینه ای سازمانی در راستای توسعه رهبری توزیع شده در مدارس ابتدایی انجام شده است. در این پژوهش از روش کیفی با رویکرد سیستماتیک نظریۀ داده بنیاد استفاده شد. میدان مطالعه معلمان مدارس ابتدایی شهر تهران بود که به روش نمونه گیری هدفمند و رویکرد نظری تعداد 24 معلم انتخاب شدند. روش گردآوری داده ها مصاحبۀ نیمه ساختارمند بود. داده ها به روش کدگذاری باز (500 مفهوم)، کدگذاری محوری (172 مقولۀ فرعی و 35 مقولۀ اصلی) و کدگذاری گزینشی (انتزاعی ترین مقوله که کل فضای مفهومی مقوله های اصلی را در برگرفت) تحلیل شد. بعد از استخراج مقوله ها، مقوله های کنش ها/ اعمال در شش بعد اصلی: نیروی انسانی و ظرفیت ها، مسائل شخصی و حرفه ای، برنامۀ درسی، نظارت و ارزشیابی، چشم اندازها و اهداف و هم چنین جلسات و دوره های آموزشی به دست آمد و مدل زمینه های سازمانی مدارس ابتدایی شهر تهران طراحی شد. سپس در مرحله کدگذاری گزینشی مقولۀ هسته ای که انتزاع شدۀ تمام مقوله های اصلی بود. تحت عنوان ضعف کارآیی و اثربخشی مدارس ابتدایی نام گرفت. در ادامه با توجه به تحلیل زمینه های سازمانی مدل مفهومی رهبری توزیع شده برای مدارس ابتدایی طراحی گردید. نتایج نشان می دهد که ساختار بوروکراتیک غیر حرفه ای زمینه ساز مشکلات سازمانی زیادی برای مدارس ابتدایی شده است. بنابراین برای پیاده سازی رهبری توزیع شده در مدارس ابتدایی نیاز به تدوین و اجرای سیاست های خاص منطبق با نظریۀ رهبری توزیع شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Exploring Factors of Organizational Contexts in order to Developing Distributed Leadership in Primary Schools

نویسندگان [English]

  • Hosien Abdollahi 1
  • Abbas Abbaspour 2
  • Younes Sahranavard 3
  • Asghar Mina`i 4
  • Khalil Gholami 5
1 Associate professor of Department of Educational Planning and Management, University of Allameh Tabataba`I, Tehran, Iran
2 Professor of Department of Educational Planning and Management, University of Allameh Tabataba`I, Tehran, Iran.
3 Ph.D. Student of Educational Management, University of Allameh Tabataba`I, Tehran, Iran.
4 Assistant professor of Department of psychometrics, University of Allameh Tabataba`I, Tehran, Iran.
5 Associate professor of Department of Education Science, University of Kurdistan, Sanandaj, Iran.
چکیده [English]

The current study aims to identify challenges and problems of organizational contexts in order to develop distributed leadership (DL) in primary schools. In this research, the qualitative method and the theory approach were conducted. The field of the study was primary school teachers in Tehran. Twenty-four teachers chosen through theoretical sampling method. The data collection method was a semi-structured interview. Data were analyzed by open (500 concept), axial (172 subcategory and 35 principle category) and selective (The most abstract category that covers the entire conceptual space of the principle categories) coding. In the axial coding analysis, next extracted of categories, interaction/practice categories division to six dimensions (humane force and capacities, personality and professional issues, curriculum, evaluation and supervision, perspective and goals, meetings and educational courses) and the organizational context model for elementary schools in Tehran was designed. Then, in the selective coding phase, the core category, abstracted from all the main categories, was presented as the efficacy weakness of the primary schools. In the end, considering the organizational context analysis, designed conceptual model of distributed leadership for them. Results show that the unprofessional bureaucratic structure has created many organizational difficult and challenge for primary schools. Therefore, the implementation of DL in primary schools requires the design and implementation of specific policies consistent with the theory of DL.

کلیدواژه‌ها [English]

  • organizational contexts
  • distributed leadership
  • primary schools