مبادی و غایات فلسفه فارابی و دلالت‌های آن در اهداف تعلیم و تربیت اسلامی

نویسنده

دانشگاه شاهد

چکیده

فارابی، پایه‌گذار فلسفه اسلامی است و بررسی مبادی و غایات فلسفه او می‌تواند نقش تعیین کننده‌ای در تبیین اهداف تعلیم و تربیت اسلامی داشته باشد‌. بر این اساس، در پژوهش حاضر، ابتدا مبادی و غایات محوری اندیشه فلسفی فارابی در سه بخش هستی‌شناسی‌، معرفت‌شناسی‌، و ارزش‌شناسی‌، به صورت مختصر معرفی شد. آن‌گاه بر اساس این مبادی و غایات‌، اهداف تعلیم و تربیت فارابی‌، صورت‌بندی و ارائه شد. برای ورود به این اهداف‌، ابتدا به رویکردهای تدوین اهداف تعلیم و تربیت اسلامی‌، با معرفی چند نمونه‌ به طور مختصر اشاره شد. یافته‌ها نشان داد که اهداف تعلیم و تربیت در نظر فارابی‌، متأثر از اندیشه فلسفی او در دو بعد فردی و اجتماعی قابل بررسی و ارائه است و این دو بعد به گونه‌ای در اهداف تعلیم و تربیت نقش‌آفرینی می‌کنند که نمی‌توان آن‌ها را از یکدیگر تفکیک کرد. بر این اساس‌، هدف غایی تعلیم و تربیت فارابی‌، رسیدن انسان به «سعادت»است. در ذیل این هدف غایی‌، «اعتدال»، «تعقل»، «سلامت»، و «تعاون» نیز به‌‌عنوان اهداف واسطه‌ای تعلیم و تربیت فارابی تدوین و تعریف شده‌اند. در پایان‌، پس از طرح سه موضوع مسأله‌برانگیز مرتبط با اندیشه تربیتی فارابی‌، پیشنهاداتی ملهم از اندیشه فارابی با محوریت تحول در نظام تربیتی کشور‌، ارائه شده است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The origins and objectives of Faaraabee's philosophy and their implications for Islamic education

نویسنده [English]

  • Mohammad hasan Mirzaamohammadee
چکیده [English]

  Faaraabee is the founder of Islamic philosophy and exploring the origins and objectives of his philosophy can play a vital role in explaining the goals of Islamic education. These origins and objectives can be categorized in three sections: ontology, epistemology, and ethics. In each of these areas educational objectives can be defined and appropriate approaches identified. Educational objectives, from Faaraabee's perspective, have two dimensions: individual and social, which are inseparable. The ultimate educational goal for Faaraabee is "well-being", prior to which are moderation, rationality, health, and cooperation. Based on such a philosophy suggestions can be made as to how the national educational system can be improved.